ساخت چتبات برای سایت؛ راهنمای کامل قدم‌به‌قدم
به‌روزرسانی: · ۶ دقیقه مطالعه
خلاصه در یک نگاه
ساخت چتبات برای سایت امروز نیازی به کدنویسی ندارد. اطلاعات کسب‌وکارتان (سایت، فایل، کانال) را میدهید، چیزی را که ربات یاد گرفته بازبینی و تأیید میکنید، لحن را تنظیم میکنید، چند سؤال واقعی امتحان میکنید و با یک خط کد روی سایت میگذارید. بیشترِ زمان صرف آماده‌کردن اطلاعات میشود، نه نصب.
اگر دنبال ساخت چتبات برای سایت‌تان هستید، احتمالاً دو نگرانی دارید: «بدون برنامه‌نویس میشود؟» و «اگر الکی جواب بدهد چی؟». جواب هر دو سؤال مثبت و قابل‌کنترل است، به شرطی که مسیر را درست بروید. این راهنما همین مسیر را از صفر تا نصب شرح می‌دهد، با مثال‌هایی از کسب‌وکارهای معمولی ایرانی.
قبل از شروع چه چیزهایی لازم دارید؟
برای ساخت چت بات خوب، به چیز خاصی جز اطلاعات خودتان نیاز ندارید. ربات فقط به اندازه‌ی چیزی که بلد است جواب می‌دهد، پس کیفیت کار از همین‌جا شروع میشود.
قبل از هر کاری یک بار از خودتان بپرسید: مشتری‌ها بیشتر چه چیزهایی می‌پرسند؟ جواب این سؤال، هم هدف ربات را مشخص میکند و هم فهرست منابعی که باید جمع کنید.
هدف ربات را یک جمله بنویسید
مثلاً «به سؤالهای ارسال و مرجوعی فروشگاه جواب بده» یا «ساعت کاری، نوبت‌دهی و هزینه‌ی ویزیت کلینیک را بگو». هدف مشخص یعنی ربات زیادی پراکنده نمی‌شود.
اگر می‌خواهید ربات همه‌کاره باشد، از یک کار شروع کنید. بعداً راحت‌تر گسترشش میدهید.
منابع را جمع کنید
لازم نیست چیزی را مرتب یا بازنویسی کنید. هر چیزی که جواب سؤال مشتری در آن است، منبع حساب میشود:
- آدرس سایت: صفحه‌های محصول، قوانین، تماس با ما و سؤالهای متداول.
- فایلهای PDF، Word، اکسل و CSV: کاتالوگ، لیست قیمت، دستورالعمل‌ها.
- کانال تلگرام و صفحه‌ی اینستاگرام: اطلاعیه‌ها و توضیحات محصول.
- دیتابیس یا متن آزاد: هر چیزی که جای دیگری نوشته نشده، مثلاً «تعطیلات نوروز ارسال نداریم».
ساخت ربات بدون کدنویسی یا با کد؟
دو راه کلی برای ساخت ربات هست. می‌توانید خودتان سیستم بسازید (مدل زبانی، جست‌وجو در اطلاعات، رابط گفتگو، امنیت) یا از یک سازنده‌ی آماده استفاده کنید. هر کدام جای خودش را دارد.
| معیار | ساخت از صفر با کد | ساخت ربات بدون کدنویسی |
|---|---|---|
| زمان شروع | هفته‌ها تا ماه‌ها، بسته به تیم | چند ساعت، چون بیشتر کار آماده است |
| نیاز به برنامه‌نویس | بله، حتی برای نگهداری | برای ساخت نه؛ برای نصب فقط چسباندن یک کد |
| کنترل روی جزئیات | کامل | در حد تنظیم‌های سازنده |
| بازبینی جواب‌ها | باید خودتان پیاده کنید | معمولاً بخشی از خود محصول است |
| مناسب برای | محصول‌هایی با نیازهای بسیار خاص | اغلب کسب‌وکارها و سایت‌ها |
چهار قدم ساخت چتبات با راوانو
راوانو همین مسیر را در چهار قدم ساده کرده است. ساخت و امتحان ربات داخل پنل رایگان است و کارت بانکی نمی‌خواهد.
قدم اول: منبع‌ها را اضافه کنید
آدرس سایت، فایل‌ها، کانال تلگرام، اینستاگرام یا متن آزاد را به پنل میدهید. راوانو آن‌ها را می‌خواند و اطلاعاتش را مرتب میکند. معمولاً چند ساعت طول میکشد، نه چند روز.
قدم دوم: بازبینی و تأیید
اینجا مهم‌ترین تفاوت با «ربات‌هایی که خودشان همه‌چیز را یاد می‌گیرند» است. چیزی که ربات فهمیده در پنج بخش جلوی شما قرار میگیرد: معرفی کسب‌وکار، محصولات، ارسال و بازگشت، سؤالهای رایج و راه‌های تماس. هر بخش را می‌خوانید، غلط‌ها را اصلاح میکنید و تأیید میدهید.
ربات فقط از همین اطلاعات تأییدشده جواب می‌دهد.
قدم سوم: شخصیت و لحن
می‌گویید ربات چه‌جور حرف بزند، چه چیزهایی را نگوید و در چه موردهایی مشتری را به آدم وصل کند.
قدم چهارم: نصب
با یک خط کد روی سایت یا با REST API داخل اپ و محصول خودتان. جزئیاتش در بخش نصب همین راهنما آمده است.
چرا مرحله‌ی بازبینی از همه مهم‌تر است؟
خیلی از تجربه‌های بد با چتبات از اینجا شروع میشود که اطلاعات اشتباه یا قدیمی وارد ربات شده و کسی ندیده. مثلاً در سایت‌تان هنوز هزینه‌ی ارسال سال قبل نوشته شده است.
وقتی همه‌چیز را قبل از راه‌اندازی می‌بینید، این اشتباه‌ها را همان‌جا می‌گیرید. هر جواب هم منبعش را نشان می‌دهد، پس اگر چیزی عجیب بود می‌دانید از کدام صفحه یا فایل آمده.
اگر جوابی در اطلاعات تأییدشده نباشد، ربات حدس نمیزند. صریح میگوید جواب را ندارد یا مشتری را به یک آدم وصل میکند.
لحن و شخصیت ربات را چطور انتخاب کنیم؟
لحن ربات باید شبیه برند شما باشد. یک فروشگاه لباس جوان‌پسند می‌تواند صمیمی و کوتاه حرف بزند؛ یک کلینیک یا دفتر حقوقی بهتر است مؤدب‌تر و رسمی‌تر باشد.
چند اصل ساده کمک میکند:
- جواب‌های کوتاه بدهید؛ مشتری سایت وقت خواندن پاراگراف ندارد.
- برای موضوع‌های حساس (قیمت‌های خاص، مسائل حقوقی یا پزشکی) صریح بنویسید که ربات باید به انسان ارجاع بدهد.
- اسم ربات و جمله‌ی خوش‌آمدگویی را ساده نگه دارید.
قبل از انتشار، ربات را امتحان کنید
قبل از اینکه مشتری واقعی با ربات حرف بزند، خودتان چند ده سؤال از آن بپرسید. این کار داخل پنل رایگان است.
- پنج سؤال تکراریِ هر روزتان را بپرسید و ببینید جواب با چیزی که خودتان می‌گویید می‌خواند.
- سؤال را به شکل‌های مختلف بنویسید: رسمی، محاوره‌ای، با غلط املایی.
- سؤال‌هایی بپرسید که جوابشان در اطلاعات نیست و ببینید ربات صادقانه میگوید «نمی‌دانم» یا نه.
- از دوست یا همکار بخواهید بدون راهنمایی ازش سؤال بپرسد؛ سؤال‌هایشان معمولاً با سؤالهای شما فرق دارد.
نصب چتبات روی سایت
نصب ویجت یک تکه کد کوتاه است که قبل از بسته‌شدن تگ body صفحه میگذارید. رنگ، عنوان و جای دکمه را در پنل تنظیم میکنید و می‌توانید ویجت را فقط به دامنه‌های خودتان محدود کنید. شکل کد تقریباً این‌طور است:
<script src="https://YOUR-DOMAIN/widget.js"
data-key="wk_xxxxxxxx" async></script>اگر برنامه‌نویس نیستید
همین کد را به کسی که سایت را مدیریت میکند بدهید؛ کارش کمتر از یک دقیقه است. جزئیات بیشتر در راهنمای نصب چتبات روی سایت آمده است.
اگر توسعه‌دهنده‌اید
می‌توانید به‌جای ویجت از REST API با کلید اختصاصی استفاده کنید و پاسخ‌ها را به‌صورت جریانی (streaming) بگیرید. نمونه‌ی curl، جاوااسکریپت و پایتون در مستندات هست.
بعد از نصب: اندازه بگیرید و بهتر کنید
کار با نصب تمام نمی‌شود. چند روز اول مهم‌ترین زمان یادگیری است، چون مشتری‌ها سؤال‌هایی می‌پرسند که شما حدسش را هم نمی‌زدید.
در داشبورد گفتگوهای اخیر و سؤال‌هایی را که ربات جوابشان را نداشت می‌بینید. هر سؤال بیجواب یک سرنخ است: اطلاعاتش را اضافه کنید تا دفعهی بعد ربات جواب بدهد.
هر وقت قیمت، قانون ارسال یا ساعت کاری عوض شد، منبع‌ها را به‌روز کنید. ربات هیچ‌وقت از خودش چیزی به‌روز نمی‌کند.
اشتباه‌های رایج در ساخت چتبات
- ندادن اطلاعات کافی؛ ربات بدون منبع، چیزی برای گفتن ندارد.
- تأییدکردن اطلاعات بدون خواندن آن‌ها در مرحله‌ی بازبینی.
- انتظار اینکه ربات همه‌چیز را حل کند و نبودن مسیر ارجاع به انسان.
- نصب کردن و فراموش‌کردن؛ اطلاعات قدیمی یعنی جواب قدیمی.
- لحن نامناسب برند؛ مثلاً ربات خیلی شوخ برای یک مرکز درمانی.
- امتحان نکردن با سؤالهای واقعی و بدقلق مشتری‌ها.
امروز شروع کنید
ساخت چتبات برای سایت با ابزار درست از یک بعدازظهر هم کمتر طول میکشد. ثبت‌نام رایگان است، ربات را کامل می‌سازید و امتحان میکنید و فقط وقتی به مشتری واقعی جواب می‌دهد هزینه میشود: ۶۵۰ تومان به‌ازای هر درخواست، بدون اشتراک ماهانه. جزئیات در صفحه‌ی قیمت‌ها هست.
اگر می‌خواهید بیشتر بخوانید، ربات پشتیبان چیست و چتبات فروشگاه اینترنتی را ببینید.
پرسش‌های متداول
برای ساخت چت بات برای وبسایت باید برنامهنویسی بلد باشم؟
نه. اطلاعات را در پنل اضافه میکنید، بازبینی و تأیید میکنید و برای نصب فقط یک خط کد را در سایت میگذارید. اگر خودتان کار با کد را نمیدانید، همان خط را به مدیر سایت بدهید. برنامهنویسها هم میتوانند از API استفاده کنند.
ساخت چتبات چقدر طول میکشد؟
یادگرفتن اطلاعات شما معمولاً چند ساعت طول میکشد، نه چند روز. بعد از آن بازبینی پنج بخش و تنظیم لحن را خودتان انجام میدهید. زمان اصلی بیشتر صرف جمعکردن اطلاعات درست و چند بار امتحانکردن ربات میشود.
ربات از چه منبعهایی یاد میگیرد؟
آدرس سایت، فایلهای PDF، Word، اکسل و CSV، کانال تلگرام، اینستاگرام، دیتابیس و متن آزاد. لازم نیست اطلاعات را قبل از دادن مرتب کنید. بعد از خواندن، چیزی که فهمیده در پنج بخش برای تأیید به شما نشان داده میشود.
اگر ربات جواب سؤالی را نداند چه میشود؟
حدس نمیزند. به مشتری میگوید جواب را ندارد یا او را به یک آدم وصل میکند. سؤالهای بیجواب هم در داشبورد ثبت میشوند تا اطلاعاتشان را اضافه کنید و دفعهی بعد ربات بتواند جواب بدهد.
هزینه‌ی ساخت و نصب چقدر است؟
ساخت و امتحان ربات داخل پنل رایگان است. وقتی ربات از طریق API یا ویجت به مشتری واقعی جواب می‌دهد، هر درخواست ۶۵۰ تومان از کیف پول کم میشود. حداقل شارژ ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و ویجت سایت یک‌بار ۱٬۴۹۰٬۰۰۰ تومان است. اشتراک ماهانه ندارد.
